Heelal

Druk en volume van een zwart gat

DoorSilvester Borsboom

Zwarte gaten gedragen zich als thermodynamische systemen: ze voldoen aan alle hoofdwetten van de warmteleer. Daarbij rijst een raadselachtige vraag: wat is het volume van een zwart gat, en wat is de bijbehorende druk?

Lees meer

taart
Deeltjes

Het fracton: een fractie van een deeltje

DoorBoris Post
12 min

Protonen, elektronen, fotonen – natuurkundigen geven de bouwstenen van ons heelal graag namen die op -onen eindigen. Het is dus niet verbazend dat fracties van deeltjes ‘fractonen’ worden genoemd. Maar wat is een fracton precies, en wat hebben we eraan? Nieuwe QU-redacteur Boris Post legt het uit.

Deeltjes

Majoranadeeltjes als qubits

DoorSanne Vergouwen
4 min

Het veelbesproken Majoranadeeltje zou weleens dé bouwsteen kunnen zijn van de eerste goedwerkende quantumcomputer. In de podcastserie van Atlas wordt de zoektocht naar het Majoranadeeltje uitgebreid besproken.

Heelal

Met gravitatiegolven nieuwe deeltjes vinden

DoorMarcel Vonk
4 min

Rond draaiende zwarte gaten kunnen wolken van ultralichte deeltjes ontstaan. Een team van natuurkundigen laat nu zien dat zulke wolken een karakteristiek patroon achterlaten in zwaartekrachtgolven die door binaire zwarte gaten worden uitgezonden.

Deeltjes

And… Action!

DoorChristian Ventura Meinersen
6 min

Actie! De kreet heeft niet alleen een betekenis op de filmset; ook natuurkundigen hoor je vaak praten over de ‘actie’ van een systeem. In dit Engelstalige artikel legt Christian Ventura Meinersen uit wat een actie is, en hoe het begrip de volledige evolutie van een systeem bepaalt.

Heelal

Een telescoop zo groot als de Aarde

DoorSuzanne Bintanja
8 min

Na de eerste foto van een zwart gat in 2019 presenteerde het team van de Event Horizon Telescope – een telescoop zo groot als de Aarde – recent de tweede foto van een zwart gat. In dit artikel legt Suzanne Bintanja uit waarom we zo’n grote telescoop überhaupt nodig hebben, en hoe die telescoop werkt.

Een van de quantumprocessoren in het quantumnetwerk van QuTech. Credit: QuTech
Deeltjes

Teleportatie, geslaagd!

DoorJans Henke
6 min

Het is Delftse onderzoekers van QuTech gelukt om informatie te ‘teleporteren’ over een meerdelig quantumnetwerk. Dit is de eerste keer dat de mogelijkheid van quantumteleportatie is aangetoond tussen twee qubits die geen directe verbinding met elkaar hebben.

Materie

Grip op grijpen

DoorCintia Perugachi Israels
8 min

Een glas water oppakken zonder dat het uit je handen glijdt, is voor de meesten van ons vanzelfsprekend. Voor robots is het echter een hele uitdaging. Cintia Perugachi Israels bespreekt de raadsels rond de fysica van ‘aanraken’.

zwart gat
Heelal

Het zwarte gat in de Melkweg op de foto

DoorSuzanne Bintanja
6 min

Onlangs werd de eerste foto van het supermassieve zwarte gat in het centrum van de Melkweg gepubliceerd. Het beeld geeft hints over de principes achter de supermassieve objecten die zich in het centrum van de meeste sterrenstelsels bevinden.

badeendjes
Deeltjes

Waarom zijn alle elektronen hetzelfde?

DoorJeremy van der Heijden
10 min

In een telefoongesprek tussen Richard Feynman en John Wheeler kwam de volgende vraag ter sprake: waarom zien alle elektronen er hetzelfde uit? Jeremy van der Heijden bespreekt hoe een opmerkelijk antwoord op die vraag heeft geleid tot een model waarin elektronen terugreizen in de tijd.