Het drielichamenprobleem: chaos in de kosmos

DoorNicos Starreveld en Marieke Brugge

Kepler liet al zien dat de baan van een planeet rond een ster altijd heel eenvoudig is: een ellipsvorm. Met drie sterren of planeten die rond elkaar draaien wordt de wiskunde echter veel ingewikkelder - en daarmee interessanter.

Lees meer

drie lichamen
Geen categorie

Het drielichamenprobleem: chaos in de kosmos

DoorNicos Starreveld en Marieke Brugge
16 min

Kepler liet al zien dat de baan van een planeet rond een ster altijd heel eenvoudig is: een ellipsvorm. Met drie sterren of planeten die rond elkaar draaien wordt de wiskunde echter veel ingewikkelder – en daarmee interessanter.

sferuliet
Materie

Kristallen met bijzondere vormen

DoorMarcel Vonk
4 min

Van keukenzout tot sneeuwvlokken: overal komen we kristallen tegen, meestal kubisch (keukenzout) of zeshoekig (sneeuwvlokken). Onderzoekers hebben nu laten zien hoe ook fascinerende bolvormige kristallen kunnen ontstaan, dankzij zogeheten sferuliet-structuren.

LIGO
Heelal

Zwaartekrachtsgolven en Hawkings oppervlaktewet

DoorJildou Hollander
8 min

In september 2025 stond het in veel kranten: de “oppervlaktewet” van Stephen Hawking was voor het eerst overtuigend getest. Een half jaar later kijkt Jildou Hollander nog eens terug op deze bijzondere meting.

getallen
Serie: Representatietheorie
Deeltjes

Representatietheorie (1): Verzamelingenleer

DoorJort de Groot
Deel 1
16 min

Om de symmetrie in de natuur wiskundig te beschrijven maken fysici gebruik van de theorie van groepen en hun representaties. Jort de Groot duikt in deze nieuwe serie in de wiskunde van de representatietheorie.

keramiek op de space shuttle
Materie

Keramiek – van klei tot supergeleider

DoorAriane Waitz
10 min

Keramiek, een verzamelnaam voor bepaalde materialen die uit ten minste twee verschillende elementen bestaan, kom je overal tegen – van oude en moderne kunst tot supergeleiders in het natuurkundelaboratorium. Wat is keramiek precies, en wat maakt deze klasse van materialen zo bijzonder?

lancering
Materie

Rocket Science? Fysica in gewichtloosheid

DoorJans Henke
4 min

Wat gebeurt er met zachte materie als de zwaartekracht verdwijnt? Om die vraag te beantwoorden, lanceerden natuurkundigen een vloeistofdynamica-experiment met een sondeerraket. De raket bereikte een hoogte van 267 km en leverde zo zes minuten aan gewichtloosheid op.

statistiek
Geen categorie

De statistieken van Quantum Universe

DoorNavonil Neogi
14 min

Statistiek en machine learning zijn twee gereedschappen die de theoretisch natuurkundige graag gebruikt. Navonil Neogi vroeg zich af: wat als we die gereedschappen toepassen op de lezersdata van de Quantum Universe-artikelen?

seven bridges
Geen categorie

The bridges puzzle and Roger Penrose’s walks

DoorLizzy Rieth
8 min

Een paar weken geleden schreef Lizzy Rieth een Engelstalig artikel over grafentheorie, dat eindigde met een puzzel. Vandaag plaatsen we de oplossing van de puzzel, en lees je wat dit alles te maken heeft met de wandelingen van Roger Penrose.

Heelal

Druk en volume van een zwart gat

DoorSilvester Borsboom
14 min

Zwarte gaten gedragen zich als thermodynamische systemen: ze voldoen aan alle hoofdwetten van de warmteleer. Daarbij rijst een raadselachtige vraag: wat is het volume van een zwart gat, en wat is de bijbehorende druk?