Heelal

Schwarzschild en het raadsel van Mercurius

DoorRuben Lier

In het ontstaan van de algemene relativiteitstheorie speelde de afwijkende baan van Mercurius een belangrijke rol. Uiteindelijk leidde dit ertoe dat Karl Schwarzschild een relativistische beschrijving van zwarte gaten ontdekte.

Lees meer

schwarzschild graf - ruben lier
Heelal

Schwarzschild en het raadsel van Mercurius

DoorRuben Lier
26 min

In het ontstaan van de algemene relativiteitstheorie speelde de afwijkende baan van Mercurius een belangrijke rol. Uiteindelijk leidde dit ertoe dat Karl Schwarzschild een relativistische beschrijving van zwarte gaten ontdekte.

pizza
Geen categorie

How to share a pizza?

DoorLizzy Rieth
20 min

Hoe deel je een pizza zo eerlijk mogelijk in tweeën? Wat betekent “eerlijk” in deze context precies, en wat doe je als er meer dan twee personen een stuk pizza willen? In dit Engelstalige artikel duikt Lizzy Rieth in wat wiskundigen “cake cutting problems” noemen.

schudden
Geen categorie

Grote getallen, kaarten schudden en wanorde

DoorPim van den Heuvel
16 min

Exponentiële groei – je hoorde er in de coronatijd veel over in het nieuws, maar wat is het precies? En kan een wiskundige functie nog sneller groeien? Pim van den Heuvel bespreekt heel snel groeiende functies die we vaak in de natuur- en wiskunde tegenkomen.

bhmysteries
Geen categorie

De mysteries van zwarte gaten

DoorMarcel Vonk
2 min

Zwarte gaten spreken tot de verbeelding – zowel wetenschappers als het brede publiek hebben allerlei vragen over deze kosmische verslinders. In een paneldiscussie tijdens het Science & Cocktails-festival in Kopenhagen beantwoordden vijf wetenschappers allerlei vragen over zwarte gaten.

geometria
Serie: Geometry: From technology to theory
Geen categorie

From symmetry to geometry

DoorEfe Utku
Deel 1
20 min

Meetkunde speelt al sinds mensenheugenis een belangrijke rol in de natuurkunde. In het eerste deel van deze Engelstalige serie artikelen over meetkunde in de natuurkunde legt Efe Utku uit wat meetkunde precies is, en hoe het begrip “symmetrie” een centrale rol daarin speelt.

donkere materie en zwaartekrachtsgolven
Heelal

Donkeremateriemodellen testen met waarnemingen

DoorMarcel Vonk
4 min

Toekomstige, extreem gevoelige detectoren voor zwaartekrachtsgolven zouden licht kunnen werpen op het mysterie van donkere materie. Zoals natuurkundigen echter laten zien in een recente publicatie kunnen de meer extreme modellen voor donkere materie nu al worden getest.

Carolina MacGillavrylaan
Materie

Carolina MacGillavry

DoorSarah Jansen
6 min

Bijna dagelijks steekt Sarah Jansen onderweg naar haar kantoor op het Amsterdamse Science Park de Carolina MacGillavrylaan over. Ze vroeg zich af: wie was eigenlijk de vrouw naar wie de belangrijkste toegangsweg naar het Science Park is vernoemd?

actieve filamenten
Materie

Wanneer beweging orde verhindert

DoorJans Henke
6 min

Als je genoeg draadachtige objecten bij elkaar propt, zullen ze in ongeveer dezelfde richting gaan wijzen. Maar vervang de draadjes door wormen of bacteriën die in je darmen leven, en deze zelforganisatie wordt veel moeilijker. Nieuw onderzoek van UvA-natuurkundigen toont aan dat activiteit een van de belangrijkste faseovergangen in de zachte materiefysica fundamenteel kan veranderen.

ijs
Heelal

IJs: sleutel tot buitenaards leven

DoorMartijn Pellegrom
6 min

IJs – niet alleen verkoelend in deze zomerse dagen, maar ook een belangrijk ingrediënt van ons heelal. Promovendus Martijn Pellegrom doet op het Nikhef onderzoek naar deeltjes in het vroege universum, en legt in dit artikel uit hoe zulk ijs wel eens een sleutelrol kan spelen bij het ontstaan van leven.