Serie: QuantumcomputersMaterieQuantumcomputers (3): Echte qubits DoorJoris KattemölleDeel 320 minComputers gebruiken bits; quantumcomputers gebruiken qubits. Maar hoe maak je zo’n qubit eigenlijk? Deel 3 van ons dossier over quantumcomputers gaat over deze vraag.
Geen categorieTopologische isolatoren en het quantum-Hall-effect DoorJorrit Kruthoff8 minIn 2016 werd de Nobelprijs voor de natuurkunde uitgereikt aan David Thouless, Duncan Haldane en Michael Kosterlitz, voor hun ontdekking van topologische materialen en topologische faseovergangen. In dit artikel bespreken we een bijzondere klasse van topologische materialen: topologische isolatoren.
Geen categorieHoe kwam donkere materie over het voetlicht? DoorMarcel Vonk2 minPromovendus Jaco de Swart, astrodeeltjesfysicus Gianfranco Bertone en wetenschapshistoricus Jeroen van Dongen werken samen in een project waarin onderzoek wordt gedaan naar de vraag ‘how dark matter came to matter’. Hun eerste resultaten zijn onlangs gepubliceerd in Nature Astronomy.
HeelalEen wolkammer en het einde van de wereld DoorGerben Oling6 minIn 1744 dreigde in Friesland de wereld te vergaan. Planeten zouden op elkaar botsen, het einde der tijden was nabij. Gelukkig hielden sommigen het hoofd koel, waaronder Eise Eisinga, wolkammer te Franeker. Deze bijzondere amateurwetenschapper bouwde in zijn woonkamer in zeven jaar een planetarium dat zijn gelijke niet kent.
Geen categorieKritiek op Verlindes zwaartekrachttheorie DoorManus Visser8 minErik Verlindes nieuwe theorie van zwaartekracht blijft de gemoederen in de wetenschap bezighouden. Naast lovende woorden is er ook commentaar, met name over de toepasbaarheid van de centrale formule. Manus Visser beschrijft de recente kritiek en de stand van zaken in de discussie.
Serie: QuantumcomputersMaterieQuantumcomputers (2): Encryptie, bits en qubits DoorJoris KattemölleDeel 222 minSommige problemen die voor een gewone computer in de categorie ‘moeilijk’ vallen, vallen voor quantumcomputers juist in de categorie ‘makkelijk’. Dit stelt quantumcomputers potentieel in staat om veelgebruikte encryptiemethoden te kraken.
Geen categorieZwarte gaten in het laboratorium DoorWatse Sybesma4 minAls het zo hard waait dat je op je fiets niet meer vooruit komt, bevind je je – waarschijnlijk zonder het te beseffen – in een grove analogie van een zwart gat. In het laboratorium kunnen nog veel betere analogieën gemaakt worden. Wat kunnen we van zulke “kunstmatige zwarte gaten” leren?
Geen categorieSnaren, spiegels en plakband DoorJans Henke6 minOp 1 januari 2017, 70 jaar na haar oprichting, werd de Stichting voor Fundamenteel Onderzoek der materie, FOM, opgeheven. “Snaren, spiegels en plakband” is een boekje dat het succes van FOM viert. Het staat bomvol geschiedenis en leuke anekdotes.
Geen categorieEinsteindag of pi-dag? DoorMarcel Vonk2 min14 maart is zowel π-dag als de geboortedatum van Albert Einstein. Een mooie dag om dus eens te kijken naar Einsteins belangrijkste vergelijking – nee, niet E=mc^2! – en ons af te vragen: waarom staat er een π in die vergelijking?